Antarktika 'nın soğuk ikliminde yaşayan dişi kutup ayıları, eğer hamilelerse veya yavruları varsa kendilerine kar yığınlarının altında yuva yaparlar. Aksi takdirde yuvada yaşamazlar. Yavrular genellikle kış ortasında doğarlar. İlk doğduklarında tüysüz, kör ve çok küçüktürler. Kış ortasında doğan bu son derece savunmasız ve bakıma muhtaç yavruların yaşayabilmeleri için bir yuvalarının olması şarttır.



Tipik bir yuva, 2 metre uzunluğundaki bir tünelle, çapı yaklaşık yarım metre olan yuvarlak bir alandan oluşur. Yüksekliği de yaklaşık yarım metre kadardır. Ancak burası, sıradan ve basit birkaç işlem ile yapılmış bir barınak değildir. Her yerin kar ve buzla kaplı olduğu böyle bir ortamda kar yığınlarının altı, son derece profesyonel bir şekilde kazılmış ve yavruların yaşamı için gerekli olan önemli detaylar göz önünde bulundurulmuştur.

Bu yuvaların genellikle birden fazla odası vardır ve kutup ayıları bu odaları yuvanın girişinden daha yüksek seviyede hazırlarlar. Böylece odalardaki sıcak havanın girişten dışarı çıkması engellenmiş olur. Yuvanın üzerine ve girişine kış boyunca kar yığılır. Kutup ayısı ise bu kar yığınının içinde sadece hava girecek kadar dar bir kanalı açık bırakır.

Anne ayı barınağının tavanını kimi zaman 75 cm'den başlamak üzere 2 m'ye kadar varan bir kalınlıkta İnşa eder. Tavanın kalınlığı iyi bir yalıtkan görevi görür. Yani yuvadaki mevcut olan ısıyı korur. Yuvadaki sıcaklık da bu sayede sabitlenmiş olur.

Norveç Oslo Üniversitesi'nden araştırmacı Paul Watts, bu yuvalardan birinin tavanına bir cihaz yerleştirerek ısıyı dikkatlice ölçmüş ve hayli ilginç bir durumla karşılaşmıştır. Bu uzun çalışma esnasında dışarıdaki ısı -30 dereceye kadar düşerken, yuva içindeki ısı 2 ya da 3 derecenin altına hiç düşmemiştir. Anne ayının karın kalınlığına göre değişen yalıtım özelliğini nasıl bilebildiği ise, bilimadamları tarafından hayli merak konusu olmuştur. Bu ılık ve korumalı ortamda anne ayı enerji depolar ve vücudundaki yağ rezervlerini de kış uykusu dönemine göre ayarlar.

Ancak bunlardan çok daha ilginç bir durum söz konusudur. Anne ayı kış uykusuna girdiği bu dönemde hiç enerji harcamamak ve yavrularının daha iyi beslenmesini sağlamak için metabolizmasını düşürür. 7 ay boyunca metabolizmasındaki yağı, proteine çevirir ve yavrularının beslenmesini sağlar. Bu nedenle 7 ay boyunca kendisi hiç beslenmez. Kalp atışı oranını dakikada 70'den 8'e kadar indirebilir ve metabolizmasını yavaşlatır. Bu dönemde yemek yemediği gibi doğal ihtiyaçlarını da karşılamaz. Böylelikle yavrularını doğuracağı dönemde fazla enerji harcamamış olur.



kutup ayıları

* Kutup ayıları kutup bölgesinde yaşayan etobur canlılardır

* Ağırlıkları 800 kilograma, boyları 2,5 metreye erişir.

* Kutup ayıları, buzlarla kaplı bir yaşama alanında yaşadıkları için onları soğuktan koruyan beyaz kalın kürkleri vardır.

* Kutup ayılarının kürkleri beyaz tüylü gibi görünse de her bir tüy aslında içi boş şeffaf bir tüp gibidir. Bu tüpler, güneş ışınlarını doğrudan ayının derisine ileterek onun ısınmasını kolaylaştırır.

* Derilerinin hemen altındaki kalın yağ tabakası onları kutup soğuğundan korur.

* Beş parmaklı, kıvrık ve tüylü pençeleri sayesinde buz üzerinde kolayca tutunurlar. Ayrıca bu geniş ayaklar yüzmelerini de kolaylaştırır.

* Kutup ayıları çok iyi yüzerler. Hiç dinlenmeksizin yaklaşık 100 kilometre yüzen kutup ayıları görülmüştür.

* Vücut ısılarını korumak için küçük kulakları ve küçük kuyrukları vardır. Kulak ve kuyrukları küçük olduğu için bunların yüzeyindeki damarlar yoluyla ısı kaybetme olasılığı en aza inmiş olur.

* Yaşadıkları bölgeler buzlarla kaplı olduğu için kutup ayıları su içmezler. Vücutları için gereksinim duydukları suyu aldıkları besinlerdeki yağları parçalayarak elde ederler. Bu yüzden de yağlı besinler yemeleri gereklidir.

* Sadece dişi ayılar kış uykusuna yatmak için kendilerine yuva kazarlar. Erkek ayıların kış uykusu ise “yürürken kış uykusu” olarak adlandırılabilir. Erkek kutup ayıları, kış uykusu sırasında vücut ısılarını, kalp atış hızlarını ve metabolizmalarını düşürürler ancak, buna rağmen yürümeye, avlanmaya ve beslenmeye devam ederler.

* Bir dişi kutup ayısı bir seferde iki yavru doğurur. Dişi kutup ayıları yavrularına iki yıl boyunca bakarlar.

Kutup Ayılarının Yuvaları

* Kutuplarda yaşayan dişi ayılar yavrularını doğuracakları zaman yuva yaparlar. Çünkü yavru kutup ayıları kış ortasında ve tüysüz olarak doğarlar. Bu savunmasız yavruların yaşayabilmesi için sıcak bir yuva gereklidir.

* Dişi ayı yuvayı karların altına yapar. Tipik bir yuva yaklaşık 2 metre uzunluğunda bir tünelle bir odadan oluşur. Dişi ayı odayı genellikle yuvanın girişinden yükseğe yapar. Böylece odadaki sıcak hava girişten kolayca dışarı çıkamaz. Yuva sıcak kalır.

* Yuvanın tavanı kalındır. Bu da yuvadaki ısının korunmasına yardım eder.

* Yapılan bir araştırmada, ayı yuvasının sıcaklığı ölçülmüştür. Dışarıdaki ısı -30 dereceye kadar düşerken, yuva içindeki ısının 2 ya da 3 derecenin altına hiç düşmediği gözlenmiştir. Anne ayının karın kalınlığına göre değişen yalıtım özelliğini nasıl bilebildiği ise, bilim adamları tarafından hayli merak konusu olmuştur.

Kutup Ayılarının Karşılaştıkları Tehlikeler

* Kutup ayılarının yaşamını tehdit eden en önemli faktör global ısınmadır. Bilim adamları global ısınma nedeniyle kutup ayılarının beden büyüklükleri ve yavru yapma kapasitelerinin etkilendiğini bulmuşlardır. Isınma nedeniyle kutup ayılarının buz olmadan geçirdikleri süreler artmaktadır. Donmada bir haftalık gecikme kutup ayılarının vücutlarındaki yağın yaklaşık 10 kilogramını yakmaları anlamına gelmektedir. Bu şekilde aşırı zayıflayan kutup ayıları yavrularını besleyecek sütü üretememektedir. Aşırı zayıflayan dişi kutup ayıları üremeyi durdurmaktadır.

* Kutup ayılarının yaşamını tehdit eden ikinci tehlike, kimyasal atıklardır. Özellikle plastik endüstrisi atıkları kutup ayılarının yediği balıkların yağlarında toplanmakta, bu yolla, onları yiyen ayıların savunma mekanizmalarına zarar vermektedir.

* Kutup bölgesindeki petrol arama ve çıkarma çalışmaları, özellikle yavru kutup ayılarının ölümüne neden olmaktadır.