Namazda oturuşla ilgili sorular

Sual: Kade-i ahirede ettehıyyatüyü okumak vacip. Ettehıyyatüyü okuyacak kadar oturmak farz, ölçüsünü nasıl ayarlayacağız. Belirli bir zamanı var mı yoksa hızlı okuyan biri ile yavaş okuyan biri arasındaki oturma ölçüsü nedir?
CEVAP
Herkesin Ettehıyyatü’yü okuduğu müddet kadar oturması farzdır.

Son oturuşta okunanlar
Sual:
Salli ve Barik'ten sonra dua niyetiyle okunan âyetleri, Kur'an-ı kerimdeki sırasına göre, önce Rabbena âtinâ, sonra Rabbic’alnî, sonra Rabbenağfirli’yi mi okumak gerekir?
CEVAP
O sıra ile okumak, iyi olur.

Rabbenâ âtinâ
Sual:
Namazda, Salli Bârik’lerden sonra, Rabbenâ âtinâ’yı dua olarak okurken, Bi-rahmetike yâ erhamerrâhimîn’i eklemek gerekir mi?
CEVAP
Gerekmez, fakat dua olarak okunduğu için eklenmesinin de mahzuru olmaz.

Son oturuşta dua
Sual:
S. Ebediyye’de, (Cemaat istese de, imamın, farz kıldırırken kıraati ve tesbihleri sünnetten fazla okuması tahrimen mekruhtur) deniyor. Buna göre, son oturuşta, salli bariklerden sonra Rabbena Âtina duasını okumak mekruh değil mi?
CEVAP
Son oturuşta, salli barik dualarından sonra, herhangi bir dua okumak sünnettir. Dua âyetlerinden veya hadis-i şeriflerde bildirilen dualardan biri okunur. Burada genelde, Rabbena Âtina ayet-i kerimesini dua olarak okumak tercih edilmektedir. Bu bakımdan imamın, salli bariklerden sonra Rabbena Âtina okuması mekruh değil sünnettir. Nimet-i İslam kitabında, namazın sünnetlerinin 43. maddesinde, (Salevattan [salli bariklerden] sonra bir dua okumak sünnettir) buyuruluyor.

Namazda abdestin bozulması
Sual:
Namaz kılarken, son teşehhüdde, Ettehıyyatü’yü okuduktan sonra, abdestimiz veya namazımız bozulsa yahut kendimiz kasten bozsak, o namazı iade etmemiz gerekir mi?
CEVAP
Teşehhüd miktarı oturduktan sonra kasten abdestini veya namazını bozanın, namazı tamam olur. Mesela Ettehıyyatü’yü bitirdikten sonra birisiyle konuşsa, konuşması günah olursa da, kasten yaptığı için namazı tamam olur. Teşehhüd miktarı oturduktan sonra kendiliğinden abdesti bozulursa, hemen abdest alıp vacib olan selamı verirse yahut abdest almayıp, namazı bozan bir şey yaparsa, mesela selam verirse, namazı tamam olur. (S. Ebediyye)

Sağ ayağını dikmek
Sual: Yeni namaza başladım. Sağ ayağımı dikip sol ayağımın üstüne oturmakta çok zorlanıyorum. Sağ ayağımın parmakları çok acıyor. Sağ ayağımı dikmeden otursam namazım kabul olur mu?
CEVAP
Erkeklerin, sağ ayağını dikip, sol ayağının üzerine oturmaları sünnettir. Bir özürle sünnet terk edilirse mekruh olmaz. Yeni namaza başlayanlarda, böyle durumlar olur. Sünnete uygun oturmalı, zamanla alışır. Birkaç ay içinde rahat oturabilir.

Namazda okunan dualar
Sual:
Namazda, Rabbena âtina’dan sonra, şu duaları okumakta mahzur var mıdır?
1- Allahümme innî es'elüke-ssıhhate vel-âfiyete vel-emânete ve hüsnel-hulkı verrıdâe bilkaderi bi-rahmetike yâ Erhamerrâhimîn.
2- Allahümme inneke afüvvün kerîmün tühıbbül afve fa'fü annî.
3- Allahümme mağfiretüke evsa'u min zünûbî ve rahmetüke ercâ indî min amelî.
4- Allahümme, yâ mukallibelkulûb, sebbit kalbî alâ dînik.
5- Allahümme innî e'ûzü bike min hemezâtiş-şeyâtîn.
CEVAP
Hepsi de hadis-i şerifte bildirilen dualar olduğu için, son teşehhütte Rabbena âtina’dan sonra bunların birini veya hepsini okumakta, mahzur olmaz. Çünkü orası dua okuma yeridir.

1- Birinci duanın manası: Yâ Rabbi, sıhhate, afiyete kavuşmayı, emanete riayet etmeyi [hıyanet etmemeyi], güzel ahlaka sahip olmayı ve kaderine rıza göstermeyi bana nasip eyle! Ey merhametlilerin en merhametlisi, merhametin hakkı için, bunları bana ver!

Resulullah efendimiz bu duayı çok okurdu. (Taberani)

2- İkinci duanın manası: Yâ Rabbi, sen affedicisin, kerimsin, affı seversin, beni de affeyle!

Resulullah efendimiz, özellikle Kadir gecesinde bu duayı okumayı bildirmiştir. (Nesai, Tirmizî)

3- Üçüncü duanın manası: Yâ Rabbi, mağfiretin, benim günahlarımdan daha geniştir. Rahmetin ise, amelimden daha ümit vericidir. [Amelime değil, senin sonsuz rahmetine güveniyorum.]

Adamın biri, 2–3 defa (Vay günahlarım) der. Bunu duyan, Resulullah efendimiz, bu duayı okumasını söylüyor. O kişiye üç defa bu duayı tekrarlattıktan sonra, Peygamber efendimiz, (Allah seni affetti) buyurur. (Hâkim)

4- Dördüncü duanın manası: Yâ Rabbi, kalbleri iyiden kötüye, kötüden iyiye çeviren, ancak sensin. Kalbimi, dininde sabit kıl, beni dininden ayırma!

Resulullah efendimiz her zaman, bu duayı okurdu. (Tirmizi)

5- Beşinci duanın manası: Yâ Rabbi, [insan ve cin] şeytanlarının vesvesesinden, şerrinden sana sığınıyorum. Bu duayı seyyid Abdülhakim Arvasi hazretlerinin çok okuduğu bildirilmiştir. Bu duanın benzeri, Müminun sûresinin 97. âyet-i kerimesinde, (Rabbî e'ûzü bike min hemezâtiş-şeyâtîn) olarak geçer.